De Hermes
TITEL: Hermes
JAAR: 2012
LOCATIE: Almere
DUUR: 9 maanden
BUDGET: 20 000 euro


Mensen maken de stad is het Leidend principe in Almere. Dat gaat verder dan alleen de slogan. Hier is ruimte en vertrouwen gegeven aan de burger om droomhuizen te bouwen.
De wijk Homerus kwartier is tot stand gekomen via particulier opdrachtgeverschap. Een innovatieve manier van ontwikkelen, mensen ontwerpen en bouwen zélf hun huis. Iets dat ondertussen veel navolging heeft gekregen in heel Nederland.


Gemeenschappelijke ruimte zoals speelplaatsen zouden idealiter ook volgens dat principe ingericht moeten worden: door en voor de mensen zelf. Ook het beheer zou, wanneer gewenst, op een participatieve manier moeten kunnen gebeuren.

Proces
Helaas is op dat moment in Almere het beleid rond speelplaatsen nog niet met de praktijk van particulier opdrachtgeverschap meegegroeid. Grote speeltoestel fabrikanten wordt om beurten de opdracht voor de inrichting van een speelplek gegund. In ruil voor de opdracht leveren de firma's dan ook een ruimtelijk ontwerp voor de speelplaats. Binnen het budget worden verschillende sets speeltoestellen voorgesteld.
Vervolgens worden dan de bewoners uitgenodigd hun stem uit te brengen op één van de varianten. Die met de trampoline of die met de schommel. Hollandse participatie in optima forma.
Bij toeval spreken wij met een bevlogen ambtenaar die ons, bij wijze van experiment, toestaat op de bewonersavond voor de plek de Hermes naast het ontwerp van firma Yalp een eigen voorstel te pitchen. Na hertelling en de ontdekking in een bureaula(!) van een aantal voorkeur stemmen blijkt ons voorstel toch gewonnen te hebben. Consternatie en stress.
Na een lange reeks vergaderingen en aanpassingen komt de speelplek met de bewoners tot stand. Wel met speeltoestellen van de fabrikant Yalp. De kwaliteit is zeer veel beter dan normaal. Het is een volwassen en volwaardige publieke ruimte voor het budget van een standaard plek. Alleen de ambtenaren kosten zijn hoger omdat niet de gebruikelijke procedure is gevolgd.

,Ontwerp
duurzaam
Omdat mensen hier hun droom hebben waargemaakt zullen ze hier lang blijven wonen. De speelplekken moet kunnen mee-ontwikkelen met de gebruikers. Geschikt zijn voor meerdere doelgroepen dan alleen kinderen. Ook ouders moeten er lekker kunnen verblijven.
slim
Er is niet veel publieke ruimte. Daarom moet de plek multifunctioneel zijn. De plek is onderverdeeld in verschillende zones. De kop biedt ruimte aan een kleintjes. Het midden gedeelte is plein-achtig.
Daarnaast is een groen gedeelte voor voetballen en de vogelnestschommel. Vanaf de heuvel kun je glijden of uitkijken. Het is tevens een visuele afscherming zodat beide kanten van de straat meer privée zijn.
De overgang tussen huizen en speelgebied is een brede speelstoep, zodat ook voor de deur gezeten kan worden. Een bonus omdat die huizen in het allergoedkoopste segment zijn gebouwd en achter een mini tuin hebben.
Onderhoud ondergrond in principe met grasmaaier en bosmaaier.
Hout is 10 jaar onderhoudsvrij.




HOME
Hoe publiek moet publieke ruimte zijn?
In Homerus zijn er duidelijke gradaties in hoe publiek het gebruik is. Sommige ruimtes zijn algemeen toegankelijk en andere horen bij de buurt en de bewoners.
De Hermes.
Nu: Participatief ontworpen ontspan plek
Almere heeft ondertussen een andere policy.
Lees hier wat de speelwereld daarvan vindt
Het gevoel voor privacy is iets dat bij meeste mensen goed ontwikkeld is. We 'weten' wanneer we ergens in mogen of niet. We nemen ook waar hoe sterk de overheid zich de ruimte toe eigent. Hoeveel ruimte ergens is voor eigen initiatief of dat er een strikt protocol geldt.
Normale speelplek in Almere. Eenduidig gebruik. Wanneer er geen kinderen zijn oogt het verlaten.
Het gebied hoort nergens bij. Het is 'van de gemeente'.
FOCUS:
POSITIE:
initiatiefnemer, ontwerper

PROCES: participatief

UITVOERING:
- standaard speelplek veroveren op bureaucratie
- alternatief ontwikkelen
- uitvoering

RESULTAAT:
- kwalitatief hoge plek voor wipkip budget
- participatieve publieke ruimte in participatief gebouwde buurt.
Het stedebouwkundig plan voor Homeruskwartier is van Floris van Alkemade voor OMA.

Het is gebaseerd op het schema voor een Garden City van Ebenezer Howard. Grondlegger van het concept sociale woningbouw in de 19e eeuw.
middengedeelte met door bewoners zelf geplaatste banken. Trampoline en zandbak in het gras.
BART & KLAAR 
traditioneel: ontwerp van de speeltoestellen fabrikant
speelstoep annex klusruimte
ontwerp
Een aantal dingen zijn bij de uitvoering door de gemeente veranderd. De struiken staan over de hele heuvel i.p.v. aan één kant. Bomen zijn anders geplaatst. De speelboom is nooit neergelegd.
De grote rioolbuis door de heuvel heen is op verzoek van de bewoners verdwenen. Te lelijk.
hanghoekje uit het zicht van de huizen
werk
uitgangspunten
intro
werkplan
presentatie
CV
nieuws